De Transactionele Analyse (2) #Psychotherapie


the Quick Version
In een vorige post over de TA die werkt met de verschillende ego-posities: Ouder, Volwassene & Kind hebben we de eerste kennismaking gehad. De TA gaat ervan uit dat de manier waarop we communiceren bepalend is voor de manier waarop wij onze problemen proberen op te lossen (of ze juist veroorzaken) en daarbij staat op de voorgrond dat we als mens geneigd zijn om parallel te communiceren (d.w.z. V=V, O=O, K=K of O=K/K=O).

Je kan je mogelijk voorstellen dat bewustzijn van de effecten van communicatie op de egopositie waarin we ons op dat moment bevinden,ontzettend veel méér mogelijkheden bieden om onze gesprekspartners te beïnvloeden…


Hoe dan? Lees:

the Longer Version

tijd/energieverdeling in transacties

Wanneer we kijken hoeveel aandacht en tijd/energie er besteed wordt
in de verschillende ego-posities dan is er wel het één-en-ander te herkennen in de eerste ideeën van Eric Berne over een optimale verdeling (namelijk: 25% voor de ‘Ouderpositie’, 35% voor de ‘Volwassene-positie’ en 40% voor de ‘Kind-positie’).

Dat wil mensen nog wel eens verbazen.
Met name het verhoudingsgewijs grote belang van ‘het Kind’ is voor sommige mensen onverwacht.
Aan de andere kant wordt dat begrijpelijker want het is natuurlijk wèl voor iedereen duidelijk dat het algemene doel is van mensen om zich gelukkig te voelen(!) en juist “het gevoel” is iets dat inderdaad juist met name in het Kind gevonden kan worden.

Gevoel vertaald naar productiviteit

Juist in dit informatietijdperk is aan de andere kant ook wel duidelijk dat creativiteit en innovativiteit tegenwoordig belangrijk zijn voor productiviteit. En ook lekker en creatief werken en werken met plezier kan heel goed door de creatieve energie vanuit het kind handig in te zetten.
Als we met onze volwassen ego-positie in staat zijn om onze kinderlijke nieuwsgierigheid om te zetten in arbeid…
Kanttekening hierbij is natuurlijk wel dat geen twee mensen gelijk zijn. Sommige mensen doen veel meer vanuit hun kind dan anderen. Het ene kind is het andere niet. Sommige mensen zijn gewoon niet zo speels of zo vurig. Niet omdat ze het tegenhouden maar omdat ze gewoon niet zo vurig zijn en dat ook nooit zijn geweest! We zouden natuurlijk als therapeut een wrang soort van Kritische Ouder worden als we allemaal de hele tijd vuriger en speelser zouden moeten gaan doen dan dat wij ons eigenlijk voelen (een valkuil overigens waar achteraf gezien wel een aantal TA-therapeuten in zijn gestapt).

…..

Communiceren vanuit O – V of K

Wanneer we begrijpen dat we de creativiteit van ons Kind kunnen gebruiken in ons werk, dan is ook beter te begrijpen dat we vanuit de verschillende posities kunnen communiceren. Daarbij neigen we er toe om parallel te antwoorden wanneer we worden aangesproken.
Wordt ik aangesproken op een volwassen manier, dan zal ik waarschijnlijk ook meer de neiging hebben om op een volwassen manier te antwoorden. Maar ga je me vanuit een belerend Ouder-toontje toespreken dan is de kans ineens een stuk aanzienlijker dat ik vanuit een puberachtig Kind terug zal reageren. Inderdaad iets dat nogal eens mis gaat in de opvoeding van pubers die aan de ene kant met hun gedrag soms een Ouder-reactie uitlokken om zich heen, aan de andere kant zijn ze allergisch voor een Ouder-toontje waar ze alleen maar tegenin kunnen gaan.
Wanneer we een aantal van die parallel transacties op een rij zetten (een transactie was een communicatie eenheidje waarin een aanbod en een antwoord zitten)

…..

De Transacties tussen O – V & K

ALs je beter gaat kijken naar de manier waarop veel mensen met elkaar praten dan blijkt al snel dat volwassen mensen lang niet vanuit hun V-positie antwoorden maar vanuit een andere. Heel bekend zijn bijvoorbeeld mensen die het altijd beter weten “nee, dat moet je zus-en-zo zien” (KO), of de altijd-dwarse “nou gewoon omdat ik daar geen zin in heb!” (AK). Of de zalvende er-mag-nooit-een-onvertogen-woord-vallen KO die alle irritaties weg probeert te poetsen met “jongens laat je nou niet zo door je emoties meeslepen en gewoon doen wat we altijd al doen” (als iemand gewoon een beetje gezond geïrriteerd is). Of degeen die altijd op lol/lust uit is “daar heb ik nou even geen zin in” (tegenscript AK) op ieder moment dat er gewoon een normale taak op z’n pad komt.

Je ziet dat bij dergelijke mensen de volwassene vaak “vervuild” raakt door O- of K-egoposities.

De Ouder kan je vaak nog terug horen in opmerkingen die je maakt naar kinderen als je hun uitlegt hoe de wereld in elkaar zit zonder dat zij daar verder veel over uit kunnen leggen: “mensen met zwarte leren jasjes zijn niet te vertrouwen”, “je moet altijd je bord leeg eten”, “mannen willen maar één ding” enzovoort.
Het verschil van de “meningen van de volwassene” en de “mening van de ouder” is dat de volwassene dus een reden aan kan geven waarom hij/zij vindt wat hij/zij vindt terwijl de ouder veel meer zegt “dat is nou eenmaal zo!”.

En dat lokt ook reacties uit die niet snel vanuit de volwassene zullen komen: “dat hoort niet, hoor” (O->K) of “ziet u dat ook zo?” (O->O). “laten we toch samen buiten gaan spelen” (K->K) of “jij hebt ook altijd wat te zeuren!” (K->O).

Soms zijn dat acties die ruimte geven maar vaak blijft daarbij onder tafel waar het werkelijk om gaat. Er wordt niet op een volwassen niveau over gepraat en netto wordt er ook niets aan de situatie veranderd zodat de herhaling al is voorgebakken.

Werkelijk contact wordt niet aan gegaan en het spel gaat zal nog wel vaker voor gaan komen (herken je de mensen die zeggen: “dat overkomt mij nou altijd”).

…..

Epiloog: 3 egoposities

De TA biedt een overzichtelijk en simpel (soms door minder ervaren therapeuten wel wat erg versimpeld) model waarmee we véél kunnen begrijpen van de manier waarop de communicatie tussen mensen mis loopt.

Wanneer we begrip hebben voor onze neiging om parallel te antwoorden op een transactie aanbod (bijvoorbeeld: aanbod K->K antwoord K<-K, of aanbod O->O antwoord O<-O, of aanbod O->K antwoord O<-K respectievelijk  aanbod K->O antwoord K<-O) dan begrijpen we dat het ene antwoord een volgend antwoord kan uitlokken wat situaties behoorlijk kan laten escaleren, Wanner we ons bijvoorbeeld oefenen in gekruist antwoorden (bijvoorbeeld: aanbod K->O antwoord V<-V of aanbod O->O antwoord K->K) dan begrijpen we dat we ontzettend veel extra communicatie mogelijkheden krijgen om onze gesprekspartner te beïnvloeden.

PS ik begrijp dat ik hier voor mensen die nog niet een communicatie training “luister nou eens!” hebben gevolgd misschien een beetje cryptisch praat met die K->V voorbeelden. Maar ik leg dat graag op een ander moment duidelijker voor je uit als je dat wenst.

…..

Mocht u vragen willen stellen +klik hier+
of interesse hebben in de genoemde communicatie training: contact pagina: +klik hier+

Heb je aanvullingen of opmerkingen: plaats hieronder een reactie…

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.